İş dünyasının krediye erişim sorunu büyüyor

İSO ve TOBB’dan sonra Antalya Ticaret ve Sanayi Odası (ATSO) Lideri Davut Çetin de krediye erişim meselesinin her geçen gün daha da arttığından şikâyet etti. Çetin, “İşletme sermayemiz günden güne eriyor. KOBİ’ler için çarkların dönmesini sağlayacak kredi gereksinimi aciliyet kazanmıştır” dedi.

İstanbul Sanayi Odası (İSO) ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) liderlerinin Merkez Bankası Lideri Şahap Kavcıoğlu’na ilettiği ‘bankalardan talep ettiğimiz kredilere erişemiyoruz, erişebildiklerimiz de çok yüksek faizli’ şikâyetlerine ait meseleler büyüyor.

Bu defa de Antalya Ticaret ve Sanayi Odası (ATSO) ve Batı Akdeniz İktisadını Geliştirme Vakfı (BAGEV) Lideri Davut Çetin, KOBİ’lerin krediye erişim sıkıntısının her geçen gün daha da arttığını söyledi.

Çetin, iktisat idaresince haftalar evvel devreye alınacağı tabir edilen yeni kredi paketinin vilayet ve kesim muhtaçlıkları dikkate alınarak ivedilikle açıklanmasını beklediklerini söyledi.

‘İŞLETME SERMAYELERİ GÜNDEN GÜNE ERİYOR’

Antalya’nın pandemi devrinin tesirlerini geride bıraktığı bir devirde kredi pürüzüne takılmasının yalnızca ATSO üyelerini yahut kenti değil, turizm geliri kanalıyla Türkiye iktisadını de olumsuz etkileyeceğini söyleyen Çetin; “Dolayısıyla iktisat idaresince haftalar evvel devreye alınacağı söz edilen yeni kredi paketinin vilayet ve dal gereksinimleri dikkate alınarak ivedilikle açıklanmasını bekliyoruz” dedi.

“Yaşadığımız yüksek enflasyon süreci, girdilerindeki maliyet artışlarını fiyatlara yansıtamayan üyelerimizi zorlamakta, işletme sermayelerini günden güne eritmektedir” diyen Çetin, “Bu periyotta KOBİ’ler için çarkların dönmesini sağlayacak kredi gereksinimi aciliyet kazanmıştır” diye konuştu.

‘GİRDİ TEDARİĞİ SORUNU BÜYÜYOR’

Tarımdan ticarete, hizmet dallarından endüstriye kadar her bölümde sorun büyüdüğünü söyleyen Çetin, “Finansman yetersizliği nedeniyle girdi tedariki yapılamamaktadır. Tarımda besicilik işletmeleri yem üzere temel girdileri tedarik edememektedir. Tarım yahut besin ambalajı üreticisi kağıt, karton tedarikini gerçekleştirememektedir” dedi.

“Konaklama işletmesi tadilatını yapamamaktadır” diyen Çetin, “Vadeli alım şartları zorlaşmış, vadeli alımlarda uygulanan faiz oranları çok derecede yükselmiştir” diye konuştu.

‘KREDİ ARTIŞI ENFLASYONA NAZARAN YETERSİZ’

“Merkez Bankası yıllık kredi artışının yüksek olduğu açıklamasını yapsa da bilgiler, kredi artışının enflasyona nazaran çok yetersiz kaldığını ortaya koymaktadır” diyen Çetin, açıklamasını şöyle sürdürdü:

“Merkez Bankası ve BDDK datalarına nazaran yıllık TL kredi hacmindeki artış yüzde 60 oranındadır ve girdi maliyetleri artışıyla karşılaştırılamayacak kadar düşük bir seviyede.

TÜİK datalarına nazaran yıllık üretici enflasyonu yüzde 144’e çıkarken elektrik ve doğalgaz maliyetleri yüzde 441, akaryakıt maliyeti yüzde 240 civarında artmıştır. Bu türlü bir maliyet artışı karşısında yüzde 60 oranındaki kredi artışının kâfi olmayacağı açıktır.

Merkez Bankası, kredilerdeki sıkılaşmayı enflasyonu ve dövize yönelmeyi dizginleme emeliyle savunmaktadır.

Oysa bu datalar ve şirketlerin döviz varlıklarının yılbaşına nazaran yüzde 10 oranında azalmış olması kredilerin enflasyon ve döviz talebini artırıcı tesirinin de olmadığına yahut çok hudutlu olduğuna işaret etmektedir.

Diğer taraftan, bu kredi artışının dallar ve vilayetler itibariyle istikrarlı olmadığı da görülmektedir.

Kredi artışı, ihracat ve reeskont kredilerinde yüzde 200, otomotiv, demir çelik üzere bölümlerde yüzde 100 civarında gerçekleşirken tarım, perakende ticaret, inşaat, mobilya üretimi, besin imalatı kesimlerinde yüzde 50-55 civarında, eğitim, sıhhat, restoran işletmeleri üzere hizmet dallarında yüzde 30-50 ortasındadır.”

‘İHTİYACI OLAN KREDİYE ERİŞEMİYOR’

Ayrıca iktisatta belirsizlik nedeniyle bankalar kredi temininde ağır çalıştıklarını eklene Çetin, şöyle devam etti:

“Mali durumu güçlü firmalara öncelik verilmekte, muhtaçlığı olanın krediye erişimi yeterlice zorlaşmaktadır. Kesimler ortasındaki dengesizlik vilayetler ortasında da kendisini göstermektedir.

Yıllık kredi hacmi artışı Ankara’da yüzde 73, İstanbul’da yüzde 62 iken Antalya’da yüzde 53’dür.  Yılın birinci altı ayında kredi hacmi artışı Ankara, İstanbul ve İzmir’de yüzde 29 iken Antalya’da yüzde 20 oranında kalmıştır.  Antalya’da yıllık yüzde 53, 6 aylık yüzde 20 kredi artışı da ortalama artıştır ve birtakım dallarımızda bu oranlar çok daha düşük seviyededir.”